شما اینجا هستید: Homeگزارشگزارش همایش بررسی نسل‌کشی رواندا

گزارش همایش بررسی نسل‌کشی رواندا

 
انجمن ایرانی روابط بین الملل با مشارکت دفتر سازمان ملل همایشی با عنوان " زخم هاي التيام نيافته و تلاش براي رهايي از خشونت" به مناسبت نسل کشی رواندا با حضور حسین اميرعبداللهيان معاون عربي آفريقايي وزارت امور خارجه و گري لوييس نماينده سازمان ملل در ايران در مرکز همايش هاي بين المللي برج ميلاد تهران برگزار کرد.

 به گزارش تارنمای انجمن ایرانی روابط بین‌الملل، ابتدا دبير انجمن ايراني روابط بين الملل با تبین كشورشناسي رواندا، به مولفه جمعيتي و تركيب نژادي رواندا گفت:"كشور رواندا با جمعيتي بالغ بر 10 ميليون نفر كه در زمان وقوع نسل كشي داراي 8 ميليون جمعيت بود، هشتاد و يكمين كشور جهان است كه 58درصد جمعيت آن از اقوام سياه هوتو و 41درصد از قوم توتسي و 1 درصد بقيه نيز از قوم توا مي باشند و تقابل و نزاع و كشتار بين اين دو قوم اصلي رخ مي دهد."
ضياءالدين صبوري با اشاره به طيف بندي و تنوع مذهبي مردم رواندا گفت:‌حدود 44 درصد از جمعيت رواندا كاتوليك، 25 درصد پروتستان و 13 درصد مسلمان و 18 درصد نيز از پيروان ساير اديان هستند.
وی با بیان  ساختار حكومتي كشور رواندا،‌ وجود ساختار چندحزبي با دو مجلس قانونگذاري و عضويت در سازمان ملل و حدود 20 سازمان بين المللي را از نقاط قوت اين كشور دانست وافزود: "وجود درصد بالايي از نيروي كار كه 55 درصد آنان را زنان تشكيل مي دهند، حدود 48 درصد نرخ باسوادي و بيش از 3 ميليارد دلار توليد ناخالص داخلي با سرانه اي معادل 320 دلار در اين كشور كه حدود 97هزار كيلومتر مربع وسعت دارد، ويژگي هاي با اهميتي را به آن بخشيده است و لذا زماني مورد توجه آلمان ها و پس از آن نيز مورد توجه بلژيكي ها بوده است."
صبوري سپس در تشريح زمينه هاي تاريخي وقوع نسل كشي در كشور رواندا، نشانه هايي از دستكاري هاي قومي در قبل و پس از استقلال از  بلژيك در سال 1962 را مهم ترين عامل در وقوع اين حادثه تلخ تاريخي ياد كرد و گفت: در روانداي پيش از استقلال و حتي پس از آن، تلاش هايي براي ايجاد اقوام تصنعي وجود داشته و تقابل قومي، قطبي سازي قومي و شدت بخشيدن به حساسيت هاي قومي ثمره اي جز نسل كشي به ساني كه در سال 1994 روي داد، نمي توانست داشته باشد.
وي با بيان اينكه قرن بيستم، سده بحران ها نام دارد و نسل كشي هم جرم الجرائم ناميده شده است، گفت: نسل كشي رواندا بزرگ ترين جنايت عليه بشريت است كه در آن با سبوعانه ترين روش ها و به وسيله انواع و اقسام آلات قتاله و نه فقط با اسلحه، قوم توتوها به جان هوتسي ها و ميانه روهاي هوتو افتادند و به قتل عام آنان پرداختند.
دبير انجمن ايراني روابط بين الملل، نخستين عامل را يك سوء تفاهم و برداشت مبهم از سوي قوم مقابل خواند و گفت: حادثه سقوط هواپيماي رئيس جمهور وقت رواندا در بازگشت از مذاكرات صلح كه به كشته شدن وي انجاميد، جرقه آتشي بود كه به شعله ور شدن آتش كينه و نفرت در اين كشور منجر شد و 500 تا 800 هزار نفر را به كام مرگ كشيد.
وي با اشاره به نقش سازمان ملل در عرصه مديريت بحران رواندا و انتقادهاي تندي كه عليه اين سازمان و كارآمدي هاي آن وجود دارد، سكانسي از فيلم هتل رواندا ساخته جورج ريترز محصول 2004 را براي حاضرين پخش كرد و از ادامه بحث در اين خصوص خودداري اما تأكيد كرد كه تصاوير و ديالوگ هاي فيلم به خوبي بيانگر انتقادات مطرح در اين باره است.
صبوري در همين حال به صدور قطعنامه 955 و 977 شوراي امنيت در خصوص اعلام تهديد عليه صلح و تأسيس دادگاه بين المللي كيفري رواندا را از اقدامات مثبت خواند كه در كنار دادگاه هاي محلي داخلي و خارجي و سيستم حل اختلاف محلي موسوم به گاكاكا در حل مشكلات و تبعات ناشي از بحران موثر بوده است.
وي در ادامه  تأكيد كرد: سازمان ملل متحد همچنان محل رجوع دولتها و ملجأ جامعه جهاني است و رويكرد پيشگيرانه آن در بحران هاي بين المللي با كمك ديپلماسي عمومي معطوف به هدف صلح و امنيت بين المللي مي تواند از آلام ملت ها بكاهد.
دبير انجمن ايراني روابط بين الملل در پايان با اشاره به طبقه بندي مراحل نسل كشي و انواع آن به بيان راهكارهاي اجتناب از اين جرم بين المللي پرداخت و در اين زمينه بر نقش بي بديل آموزش همگاني و افزايش آستانه تحمل اجتماعي و توسعه مداراي فرهنگي و اصل تسامح و رواداري به عنوان راه حل بنيادين پيشگيري و جلوگيري از نسل كشي تأكيد كرد.
در ادامه همایش، دکتر ارسلان قرباني رئيس انجمن ايراني روابط بين الملل با اشاره به تحولات نهادهاي بين المللي و تأثير آن در جلوگيري از وقوع نسل كشي گفت:" به رغم تلاش ها و تحولات نوين در بحث قدرت و رويكرد از قدرت سخت به قدرت نرم و هوشمند، همچنان سياست بين الملل بر سياست جهاني و حقوق بين الملل سيطره دارد."
وی با تاکید بر تحولات جهاني شدن و تأثير آن در حكمراني افزود: "سياست همچنان بارقه ها و ايستارهاي هرچندكمرنگ ولي با شدت و حدت از نظم وستفاليايي را حاكم كرده است و اجازه ورود به ساير بازيگران بين المللي نمي دهد."
رییس انجمن ایرانی روابط بین الملل در ادامه گفت: "اگر رواندا نفت و صنعت داشت، قدرت ها تلاش بيشتري براي بازدارندگي در جريان نسل كشي اين كشور مي كردند و درنتيجه اين همه كشتار به وجود نمي آمد".
قربانی گفتمان هاي ديپلماسي به شكل نوين را اميدبخش و پنجره اي به سوي صلح دانست  وبیان کرد: "نظم وستفاليايي آغاز يك دوره تاريك بود اما حضور دولت – ملت ها در بخشي از روابط بين الملل و نه همه آن، باعث خواهد شد كه در فرايند صلح سازي نقش ايفا كنند و خودشان بخشي از اصول و هنجارها باشند."
وي همچنين با اشاره به منشور سازمان ملل و اصل همزيستي مسالمت آميز، بر همكاري بين كشورها و سازمان ملل براي دستيابي به صلح و امنيت در راستاي جلوگيري از نسل كشي تأكيد كرد.
سپس، گری لوییس هماهنگ کننده مقیم سازمان ملل در ایران در ایران با اشاره به ۷۰ سال کارکرد این سازمان در جهان گفت: سازمان ملل برای طراحی صلح تاسیس شده و به دنبال ایجاد صلح است.
وی با بیان اینکه سازمان ملل همیشه به دنبال پیاده سازی ایده صلح بوده و بر این موضوع اهتمام می کند، تصریح کرد: سازمان ملل وحشی گری های گروهک تروریستی داعش را محکوم کرده است.

گري لوييس، نماینده سازمان ملل درباره حملات عربستان به یمن گفت: سازمان ملل همواره به دنبال خواستار پایان خشونت در یمن بوده و شورای امنیت نیز بر این موضوع تاکید داشته است.
وی به انتقاد از گروهک تروریستی داعش پرداخت و مخالفت خود را با تروریست اعلام کرد.
این عضو سازمان ملل با اشاره به وقایع تلخ و تأسف بار نسل كشي رواندا در ۲۱ سال گذشته تصریح کرد: امروز باید براساس تجربیات گذشته، جهانی پر از صلح داشته باشیم و سازمان ملل نیز در این راستا تلاش می کند.
لوييس با ارائه تحليلي از واقعه نسل كشي راه حل نهايي جلوگيري از نسل كشي را در وجود استراتژي دوستي و مسئوليت اجتماعي عنوان كرد و گفت: مسئوليت مشترك ما ترويج صلح بين المللي است و اين مسئوليت به سازمان ملل محدود نمي شود.

حسین  امیرعبداللهیان، معاون عربي آفريقايي وزارت امور خارجه نیز به عنوان سخنران پایانی همایش با ابراز تاثر شدید از عملکرد عربستان سعودی در یمن گفت: جنایاتی که سعودی ها در یمن مرتکب شده اند بدتر از جنایات صهیونیست ها است چرا که صهیونیست ها با همه خباثت در زمان درخواست سازمان ملل برای انتقال مجروحین، با این سازمان همکاری می کردند اما سعودی ها این همکاری را هم نداشتند.
وی به تشریح وقایع یمن پرداخت و گفت: عربستان دریمن دست به جنایات بی سابقه ای زده و حتی از کمک های انساندوستانه و صلیب سرخ نیز ممانعت می کند. در ادامه افزود: سازمان ملل و صلیب سرخ حتی نتوانستند دو ساعت آتش بس برای ورود داروهای حیاتی برقرار نمایند و این اعمال عربستانی ها بدتر از جنایات صهیونیست ها است.معاون عربی و آفریقای وزارت امور خارجه تصریح کرد: البته عربستانی ها ضربات این موضوع را نیز در زمان لازم خواهند خورد.
امیرعبداللهیان به تشریح حمله نظامی عربستان به یمن پرداخت و گفت: عربستان برای حفظ امنیت خود و به بهانه مقابله با گروه شورشی، به حمله نظامی روی آورد و در طی 25 روز گذشته تعداد بسیاری از بی گناهان را قتل عام کرده اند.
وی ادامه داد: در دیداری که دو هفته پیش، با بان کی مون دبیرکل سازمان ملل داشتم ، از وی خواستم که انتظار از جامعه جهانی در خصوص یمن را که از سوی جمهوری اسلامی ایران مطرح شده است ، مورد لحاظ قرار دهد تا شاهد پیشرفت صلح در یمن و منطقه باشیم.
معاون عربی و آفریقای وزارت امور خارجه به تحولات یمن و رفتار منصور هادی که به دستور عربستانی ها در عدن اعلام حکومت موقت کرد اشاره داشت و گفت: این رفتارها که به خواست عربستان بود آغازگر بحران جدیدی در این منطقه شد و ما در این مورد به عربستانی ها و رفتار آنها اخطار داده بودیم که این اعمال تنش زا است.
امیرعبداللهیان ادامه داد: در سطح داخلی یمن، تحولات مختلفی صورت گرفت و انصارالله موضعی منطقی داشت و انصارالله گروهی موثر در یمن محسوب می شود.
وی به دیدارش با وزرای خارجه کویت و امارات اشاره کرد و گفت: چندی قبل با این دو فرد دیدار داشتم و آنها گفتند که انصارالله عددی محسوب نمی شود و در جواب آنها اظهار کردم که اگر عددی نیست چطور توانسته در عرض سه هفته 98 درصد یمن را به کنترل درآورد و یا اینکه اگر موفقیتی ندارد چطور توانسته 20 استان را تحت کنترل خود داشته باشد.
این کارشناس مسایل سیاسی ادامه داد: انصارالله قصد حکومت و تصرف در یمن را ندارد اما تاثیرگذار بوده است.
معاون عربی آفریقایی وزارت امور خارجه به سرکوب القاعده به وسیله انصارالله اشار کرد و گفت: همگان به موفقیت این گروه در سرکوب گروه تروریستی القاعده اذعان داشتند و حتی آزادی دیپلمات های ایرانی و عربستانی که اخیرا انجام شد به سبب ایجاد فضای مناسب مبارزه با تروریسم توسط انصارالله بود. عبداللهیان تاکید کرد: یمن متعلق به همه یمنی ها است و همه گروه ها و احزاب آن در آینده این کشور نقش دارند اما امروز انصارالله یکی از گروه های موثر در حوزه سیاسی یمن است.
وی در ادامه به تبیین پیش از حمله نظامی از سوی عربستان اشاره کرد و گفت: عربستان برای مبارزه با انصارالله و بازگرداندن منصور هادی طراحی عجیبی را تدارک دید و با استفاده از گروهک تروریستی داعش قصد آسیب جدی به یمن را داشت اما موفق به این کار نشد.
معاون عربی آفریقایی وزارت امور خارجه ادامه داد: برخی پروازهای مشکوک از بعضی کشورهای منطقه در ماه های اخیر انجام شد که حامل افراد گروهک تروریستی داعش به یمن بود و عربستانی ها و برخی کشورهای منطقه به دنبال این بودند که طرح سقوط موصل را در یمن پیاده کنند اما موفق به این کار نشدند.
عبداللهیان افزود: نیروهای انصارالله و ارتش یمن در یک برنامه ریزی دقیق به تجمع گسترده داعشی ها که قصد یورش در یمن را داشتند پی برده و با یک عملیات پیچیده آن ها را از میان برداشتند.
وی اضافه کرد: پس از شکست این طرح امنیتی پیچیده عربستانی ها این کشور تصمیم به حمله نظامی گرفت و با هماهنگی آمریکا اقدام خود را عملیاتی کرد.
معاون وزیر امور خارجه کشورمان خاطرنشان کرد: در حال حاضر در 25 روز گذشته 3200 نفر در یمن کشته شدند که از این تعداد بیش از 98 درصد غیرنظامی بودند و 2هزارو 342 نفر زن و کودک هستند که 60 درصد کشته شدگان به دلیل محاصره هوایی و دریایی یمن و نبودن امکانات پزشکی از بین رفته اند.
امیرعبداللهیان اضافه کرد: آمریکا در حمله نظامی عربستان به یمن نقش حمایت لجستیکی را دارد و تنها امارات و آمریکا به عربستان کمک می کنند.
وی در ادامه به قدرت انصارالله برای مقابله با عربستان اشاره کرد و گفت: از شروع عملیات عربستان به یمن انصارالله آماده مقابله به مثل هوایی و زمینی بود و همه امکانات لازم را نیز در اختیار داشت اما به خویشتن داری برای حل مشکل با راهکار سیاسی پرداخت.
معاون عربی آفریقایی وزارت امور خارجه تصریح کرد: در حال حاضر نیز مصر، ترکیه و پاکستان که عربستان روی آن ها بسیارحساب باز کرده بود از این جنگ دوری کردند و تنها خود سعودی ها و آمریکایی ها درگیر این جنگ شدند.
امیرعبداللهیان به طرح چهار ماده ای ایران برای حل مشکل یمن اشاره کرد و گفت: این طرح را برای وزیران امورخارجه دیگر کشورها ارائه داده ایم و موضوعات آن توقف جنگ، ارسال کمک های انسان دوستانه، گفت و گوی ملی در یمن و تشکیل دولت وحدت ملی است.
وی با بیان اینکه ممکن است تا قبل از آتش بس، عربستان مورد حمله نظامی قرار گیرد گفت: امیدواریم در یکی دو روز آینده شاهد توقف جنگ باشیم.
معاون عربی آفریقایی وزارت امور خارجه ایران با اشاره به ترس عربستان از انصارالله یمن گفت: عربستان پیش از آغاز حمله نظامی به ما پیغام داد که انتظار داشتیم در جنگ یمن کنار آن ها باشیم چرا که به قول آن ها انصارالله قصد حمله موشکی به مکه و مدینه را داشت البته اینها حرف های بسیار مضحکی از سوی عربستانی ها است چرا که اعضای انصارالله مسلمان هستند و چنین عملی را انجام نمی دهند.
امیرعبداللهیان ادامه داد: اگر تهدیدی متوجه مکه و مدینه است از سوی گروهک تروریستی داعش است و این صحبت های عربستانی ها تنها تصورات خود آن ها بود.