شما اینجا هستید: Homeیادداشتترامپ سیاست مداری پیش بینی ناپذیر

ترامپ سیاست مداری پیش بینی ناپذیر

لیلا طباطبایی : عضو هیئت تحریریه

اعتراضات مسالمت ‌آمیزی که در سال 2011 علیه دولت بشار اسد در سوریه آغاز شد به خشونت گرایید و نخست به جنگ داخلی و سپس به جنگی نیابتی از سوی قدرت‌های منطقه و جهانی منجر شد و با توجه به این شرایط، معادله جنگ در سوریه باید تغییری اساسی می یافت.
نیروهای زمینی روسیه در آغاز با ارسال تسلیحات به سوریه و حمایت سیاسی از دولت بشار اسد تلاش کردند موازنه قدرت را به نفع دولت سوریه بر هم زنند، اما پوتین به‌ زودی دریافت که حفظ منافع منطقه‌ای و جهانی بدون حضور مستقیم ارتش این کشور در سوریه ممکن نیست‌. در نتیجه روسیه در 27 سپتامبر 2015 مستقیما عملیات  نظامی خود در سوریه را آغاز و در گیر جنگ داخلی سوریه شد.
هر چند سیاست ایالات متحده در دوران باراک  اوباما خروج نظامی از منطقه بود، اما ائتلاف ضدداعش به رهبری ایالات متحده ،حضور این کشور را در عراق و سوریه ضروری ساخت .
در هفته ابتدایی آغاز به کار دولت دونالد  ترامپ هر چند سیاست های خارجی او مبهم و نا مشخص بود اما آنچه محسوس بود چه در کمپین های انتخاباتی و چه در زمان حضور در کاخ سفید به عنوان ریاست جمهور  مخالفت آشکار با دخالت نظامی ایالات متحده در سوریه بود .حال گویا ترامپ توصیه های سیاسی و امنیتی خود به باراک اوباما را از یاد برده است. از نظر ترامپ حمله به سوریه هزینه های مالی بسیاری در برداشت و تاکید او بر دور ماندن از سوریه بود.
در سال 2013 باراک اوباما استفاده از تسلیحات شیمیایی را خط قرمز اعلام کرده بود ، با این حال از حمله نظامی علیه دولت بشار اسداجتناب ورزید .اما جانشین وی با شروع حملات شیمیایی ادلب اعلام کرد به عنوان رئیس جمهور آمریکا آمادگی مواجه شدن با این بحران را دارد.در روز 7 آوریل 2017 حمله موشکی آمریکا با فرمان ترامپ علیه پایگاه هوایی الشعیرات نقطه عطف جدیدی را در پرونده سوریه رقم زد .نخستین اقدام نظامی مستقیم دولت ترامپ علیه بشار اسد بدون دریافت نتایج تحقیقات شیمیایی ، بازتاب وسیعی در جهان داشت .
ترامپ  این حمله را در راستای منافع حیاتی امنیت آمریکا بر شمرد و یاد آور شد به منظور جلوگیری از اشاعه استفاده از تسلیحات شیمیایی در جهان، این حمله انجام شده است و خواستار پیوستن تمام ملل متمدن به آمریکا برای پایان دادن به جنگ و کشتار در سوریه شد .
به نوشته پایگاه خبری "میدل ایست آنلاین"، جنگنده های آمریکا و ائتلاف بین المللی از سپتامبر 2014 تاکنون، همواره در آسمان شرق سوریه در حال پرواز هستند و حمله موشکی آمریکا به سوریه از این نظر نیز موجب نگرانی آمریکاییان نیز می شود .بر اساس این گزارش آمریکا حدود 900 مستشار نظامی، نیروی ویژه، کارشناس توپخانه و تفنگدار دریایی در سوریه برای حمایت از نیروهای کرد دموکراتیک سوریه مستقر کرده است و حمله موشکی به پایگاه هوایی الشعیرات این نگرانی را برای آمریکایی ها ایجاد کرده است که موضع دولت سوریه با روسیه، (متحد قدرتمند دولت سوریه)، در قبال این نیروها تغییر کند.
درحقیقت ایالات متحده با افزایش بودجه نظامی خود به دنبال گسترش توان تجهیزاتی و به خصوص سلاح های هسته ای است. رئیس جمهور آمریکا در گذشته هم خواسته بود که اگر قرار است سلاح هسته ای در جهان وجود داشته باشد، ترجیح می دهد که آمریکا بزرگترین دارنده اینگونه تسلیحات باشد.البته در گذشته هم گزارش هایی مبنی بر دستور ترامپ به فرماندهان نیروهای مسلح آمریکا برای آماده باش جنگ جهانی سوم داده شده بود و این رفتارها با گفتار و ادعاهای رئیس جمهور جدید آمریکا همخوانی ندارد.
گزارش های سایت نظامی "گلو بال فایر پاور" نشان می دهد که ارتش آمریکا از نظر تعداد نیروی نظامی، تسلیحات انفرادی و سنگین، زره پوش ها و هواپیماهای جنگی و بدون سرنشین، ناوهای هواپیمابر و ... نسبت به روسیه و جمهوری خلق چین با اختلاف در صدر است.هر چند اکنون در عرصه جهانی و به ویژه نشست  شورای امنیت ،به نظر اختلافها بالاتر از بحران سوریه است .از دیدگاه غرب ،حملات شیمیایی دولت بشار اسد نقض حقوق بشر قلمداد شده واز سوی دیگر دیدگاه شرق با رهبری روسیه ، اولویت راه حل سیاسی بر راه حل نظامی است .
به نظر می رسد با این تفاضیل جدال ترامپ با ثبات جهانی و تشدید روابط مسکو  _واشنگتن برگ برنده دونالد ترامپ است. اما این نشانه افزایش منازعات در سطح بین الملل خواهد داد.حال نقشه سوریه پس از شش سال جنگ داخلی به کشوری گسیخته تبدیل و هر گروه و دسته ای بخشی از آن را در تصرف دارند.در حالیکه دولت مرکزی به عنوان تنها قدرت صلاحیت دار تعیین کننده حق سرنوشت کشور سوریه با برگزاری انتخابات سراسری است.
آنچه مهم است حمله اخیر موشکی آمریکا به پایگاه هوایی ارتش سوریه است که نشان می‌دهد که دولت دونالد ترامپ ،برخاسته از حزب جمهوری خواه آمریکا که نگرشی ایدئولوژیک و قدرت محور دارد.گویا به تمایل دوباره این حزب و بازگشت ایالات متحده به اقتدار گذشته جانی دوباره بخشیده است .و با حضور ترامپ زمان اثبات عمل گرایی جمهوری خواهان در موضوعات جهانی فرارسیده است.اینگونه به نظر می رسد که شعارهای انتخاباتی ملی گرایانه و اقتصاد حمایت گرایانه ترامپ را باید به فراموشی سپرد‌.دونالدترامپ در مصاحبه اخیر خود با شبکه ''فاکس نیوز'' اعلام داشت ، هدف ایالات متحده  ورود به سوریه نخواهد بود. در بیانیه وزارت دفاع آمریکا نیز  اولویت جنگ در منطقه خاورمیانه  علیه داعش اعلام شده است.در این میان واکنش جمهوری خواهان نیز قابل توجه است،براساس آمارو نتایج یک بررسی جدید و جامع  که توسط موسسه پژوهشی YouGov و بنا بر درخواست "هافینگتون پست" انجام شده است .هشتاد و سه درصد از رای دهندگان به ترامپ تصمیم رئیس جمهور را درست ومنطقی می دانند. شش درصد حاضر به اظهار نظر در این باره نشده و یازده درصد نیز با این تصمیم مخالف بودند.
ریچارد اسپنسر، متفکر روشنفکر "جنبش جایگزین راست گرا Alt-Right Movement"، کانون راستگرایان افراطی، نژادپرستان و نظریه پردازان توطئه، به طور علنی از ترامپ فاصله گرفت .رند پل، سناتور آزادی خواه نیز سیاست خارجی جدید ترامپ را مورد انتقاد قرار داد.سناتور مک کین از جمهوری خواهانی که همواره بر نقش فعال تر آمریکا در جهان تاکید داشته اند، وازحمله به سوریه با عنوان  یک "گام اولیه و معتبر'' نام برد .که بیانگر عدم تغییر روش پیشین  ایالات متحده  در سوریه را ثابت می‌کند.و باید گفت دونالد ترامپ  ودر واقع ایالات متحده  همچنان تمایل دارد به عنوان قدرت جهانی در بحران سوریه تاثیرگذار باشد.

 

تحریریه مجله ایرانی روابط بین الملل