شما اینجا هستید: Homeیادداشتدعوت ناتو از مونته نگرو :اتحادی زشت یا زیبا در بازی غرب و شرق

دعوت ناتو از مونته نگرو :اتحادی زشت یا زیبا در بازی غرب و شرق

 سیده مسعوده میر مسعودی: عضو هیئت تحریریه

 

شاید کمترکسی می توانست باور کند که ترور ولیعهد اتریش-مجارستان در ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴ در سارایوو جرقه اولین جنگ جهانی را شعله ور خواهد ساخت و چنین حرکت منطقه ای خواهد توانست زمینه را برای بر هم خوردن ساختار اروپا مهیا سازد. دعوت رسمی وزرای امور خارجه عضو ناتو از مونته نگرو به عضویت در ناتو ،موجی از بهت و سردرگمی را در سران قدرت های جهانی و منطقه ای ببار آورد. در حالی که حرکت روسیه در سرکوب هوایی نیروهای داعش ابتکار عمل را به ارتش سوریه داده و ناتوانی داعش را در نگهداری سنگر های خود در عراق را بیش از پیش مشخص کرده است ،هدف قرار دادن جنگده روسی بدست نیروی هوایی ترکیه ، نشان داد که حامیان پشت پرده داعش تا چه اندازه از این راهبرد روسی در هراس هستند . در واکنش اولیه   اعضای ناتو این حرکت ترکیه را تحریک آمیز و باعث ایجاد تعهد بیش از اندازه برای این پیمان دانسته و روسیه را به خویشتن داری فراخواندند.

 

فاز دوم واکنش ناتو که در پی مذاکرات باراک اوباما با رئیس جمهوری ترکیه و مقامات کشور های غربی نظیر انگلستان ٰٖ،فرانسه و آلمان به انجام رسید ،تشویق کشور های ناتو در به بدست گرفتن ابتکار عمل در مبارزه با داعش و تلاش در گسترش هرچه بیشتر ناتو به شرق می باشد. در ورای جنگ لفظی بین مقامات روسیه و ترکیه که بی تردید در روابط اقتصادی فی مابین دو کشور تاثیر آشکاری می گذارد ،مقامات انگلستان و سایر دول غربی   (۲ دسامبر ) نیز در حال اقناع مجالس خود جهت شرکت در جنگ با داعش هستند و در شرایطی که عدم توانایی کشور های اروپایی در تحمل موج بیشتر مهاجرین ،این کشور ها را مجبور به بازنگری ضوابط مرزهای خارجی خود نموده و این مسیر اعتبار پیمان مرزی شینگن را شدیدا تهدید می کند ،دعوت ینیس استولتنبرگ دبیرکل ناتو از مونته نگرو که آن را اتحادی زیبا خواند ،گویا تیر خلاص بر ثبات اتحادیه اروپا و همگرایی این اتحادیه با روسیه وارد کرده است و در این موقعیت دعوت ازمونته نگرو به عضویت در ناتو که صد البته با هدایت ایالات متحده آمریکا و در پاسخ به رویکرد روسیه در سوریه انجام گرفته از چه وزنی برخوردار است و آیا ممکن است این حرکت در نظام منطقه ای در غرب بالکان تاثیری بگذارد؟ غرب بالکان که بعد از فروپاشی یوگسلاوی سابق در ۱۹۹۰بصورت کشور های صربستان ،مونته نگرو ،بوسنی و هرزگوین و کرواسی استقلال یافتند مجموعه ای از اقوام پراکنده در شاهراه بین سه قدرت ترکیه ،روسیه و اتریش همواره از لحاظ فرهنگی و سیاسی متاثر از قدرت های اقتصادی و سیاسی منطقه ای بودند در کشمکش بین روسیه ،ترکیه و اتحادیه اروپا هر یک به سویی رفتند. در حالی که در ۱۹۹۹ مردم صربستان۷۸ روز در زیر بمباران ناتو بودند در ۲۰۰۷ قانون بیطرفی نظامی را در مجلس خود تصویب کرد و به موجب آن دولت از عضویت در هر پیمان نظامی منع شد وبرای پذیرش نیاز به همه پرسی مردمی دارد .در عوض کرواسی به عضویت ناتو   در آمد و در این بین، دعوت از مونته نگرو به عضویت در ناتو از لحاظ استراتژیک قابل درک نمی باشد ،بخصوص وقتی به ریشه های اختلافات بین این کشور های فقیر بالکان نگاه می کنیم حمایت از هر یک از این کشور ها توسط ناتو موازنه منطقه ای را بهم زده و سایر کشور ها را به سمت طرف دیگر یعنی روسیه جلب می کند و از این لحاظ بنظر می رسد ،تلاش آمریکا در گسترش ناتو در بالکان که البته به جهت ترغیب روسیه در تغییر رفتار در سوریه انجام شده ،ممکن است شرایط بازی در بالکان را دچار تغییر کرده و مردم صربستان را که همواره نیم نگاهی به غرب و نیم نگاه دیگری به سمت روسیه داشتند ،به تغییر رفتار دعوت کنند. در انتها ارزیابی این موضوع که اروپا برای این همراهی خود با رهیافت خاورمیانه ای ایالات متحده آمریکا تا کجا قادر به پرداخت هزینه خواهد بود موضوعی است که در آینده مشخص خواهد شد .

 

تحریریه مجله ایرانی روابط بین الملل