جهان معاصر صحنه تحولات پرشتاب، درهمتنیدگیهای پیچیده ساختاری و بازآرایی نظمهای ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک است. در این زیستبوم متغیر، مرزهای سنتی میان سیاست و اقتصاد بیش از هر زمان دیگری محو شده و متغیرهای اقتصادی به عنوان پیشرانها و در عین حال، ابزارهای بنیادین اعمال قدرت و پیشبرد دیپلماسی در عرصه بینالمللی عمل میکنند. با عنایت به ضرورت تحلیل نظاممند، علمی و کاربردی این پدیدهها، مایه مسرت و افتخار است که مسئولیت دبیری «گروه اقتصاد بینالملل» در مجموعه وزین و تخصصی مجله ایرانی روابط بینالملل را بر عهده گرفتهام.
گروه اقتصاد بینالملل با درک عمیق از خلأهای تحلیلی موجود و نیاز مبرم جامعه دانشگاهی، پژوهشگران و سیاستگذاران به بینشهای دقیق و مبتنی بر داده، فعالیت خود را با مأموریتی مشخص و ساختاریافته آغاز میکند. هدف اصلی این گروه، تبدیل شدن به بستری پویا، مرجع و چندرشتهای برای واکاوی تحولات اقتصاد جهانی با تکیه بر لنزهای نظری اقتصاد سیاسی بینالملل (IPE)، اقتصاد کلان بینالملل، حقوق تجارت بینالملل و مطالعات ژئواکونومیک است.
محورهای پژوهشی و تحلیلی این گروه بر طیف گستردهای از مسائل راهبردی تمرکز خواهد داشت:
۱. دیپلماسی اقتصادی و انرژی: تحلیل الگوهای نوین همگرایی منطقهای، امنیت انرژی، کریدورهای ترانزیتی و نقش بازیگران دولتی و غیردولتی در زنجیرههای ارزش جهانی؛
۲. نظامهای پولی، مالی و تحریمها: بررسی ساختار بازارهای مالی بینالمللی، فرآیندهای دلارزدایی، ارزهای دیجیتال بانکهای مرکزی (CBDC) و تحلیل حقوقی-اقتصادی ابزارهای تحریمی و تابآوری اقتصادی؛
۳. نهادها، رژیمهای تجاری و حقوق بینالملل اقتصادی: بررسی کارکرد سازمانهای چندجانبه نظیر WTO، صندوق بینالمللی پول و بانک جهانی و چالشهای نظام تجارت آزاد در برابر حمایتگراییهای نوین؛
۴. ژئواکونومی و گذارهای فناورانه: اثرات هوش مصنوعی، فناوریهای نوین و گذار به اقتصاد سبز بر موازنه قدرت بینالمللی.
رویکرد گروه اقتصاد بینالملل، تلفیق دقت روششناختی آکادمیک با نگاه کاربردی و تجویزی است. در دورهای که منافع ملی کشورها بیش از هر چیز در گرو پیوند هوشمندانه با روندهای اقتصاد جهانی و فهم دقیق ریسکها و فرصتهای بینالمللی است، تلاش داریم تا با جذب مشارکت استادان، پژوهشگران، کارشناسان ارشد و صاحبنظران حوزه اقتصاد و روابط بینالملل، یادداشتهای تحلیلی، مقالات تخصصی، گزارشهای راهبردی و مصاحبههای عمیق را به مخاطبان فرهیخته نشریه ارائه دهیم.
بیتردید، پیشبرد این مسیر خطیر و تحقق اهداف علمی گروه، نیازمند همافزایی، نقد مشفقانه و مشارکت مستمر نخبگان و پژوهشگران است. بدینوسیله از تمامی اساتید گرامی، دانشجویان و علاقهمندان حوزه اقتصاد سیاسی و روابط بینالملل دعوت مینمایم تا با ارسال مقالات، دیدگاهها و پیشنهادات ارزشمند خود، ما را در ارتقای سطح غنای علمی و تحلیلی این گروه همراهی فرمایند. امید است گامهای پیشرو، نقشی هرچند کوچک در توسعه ادبیات علمی و ارائه بینشهای کارآمد به نفع منافع ملی و ارتقای فهم روابط بینالملل ایفا نماید.
